Jak się uczyć do matury z angielskiego (plan CKE)

Zadanie 9.2. z arkusza maturalnego 2025 — uzupełnienie luki właściwą formą czasownika "to be" w konstrukcji "to be likely to" — rozwiązało poprawnie tylko 29% zdających. To był najsłabszy wynik w całym najtrudniejszym zadaniu arkusza (zadanie 9., średnio 38%). Sprawozdanie CKE z egzaminu maturalnego 2025 wskazuje też szerszy problem: maturzyści w zadaniach zamkniętych często wybierają odpowiedź na podstawie pojedynczego wyrazu w tekście czy nagraniu, nie sprawdzając, czy pasuje on do całego kontekstu — a to prowadzi do błędnej interpretacji. Angielski wydaje się "łatwym" przedmiotem, bo większość maturzystów ma z nim kontakt od lat — ale statystyki CKE pokazują, że intuicja językowa bez systematycznej pracy nad kontekstem i środkami językowymi nie wystarcza na maksimum punktów. Poniżej — co faktycznie mówi o tym CKE i jak zorganizować naukę, żeby uniknąć tych samych błędów.

Gdzie uczniowie tracą najwięcej punktów

Wnioski poniżej pochodzą ze sprawozdania CKE z egzaminu maturalnego z języka angielskiego za 2025 r., sekcja "Wnioski" (s. 51–53).

• Str. 51–52 — problem z kontekstem w zadaniach zamkniętych. Wybory zdających wskazują, że maturzyści często podejmują decyzje na podstawie pojedynczych wyrazów (w tekście, nagraniu lub w treści samego zadania), nie zwracając uwagi na kontekst, w jakim te wyrazy się pojawiają. CKE rekomenduje uczyć analizowania zależności między treścią tekstu a opcjami odpowiedzi, uzasadniania wyboru konkretnym fragmentem tekstu i tłumaczenia, czemu inne opcje są błędne — bo odpowiedź jest poprawna tylko wtedy, gdy jednoznacznie wynika z tekstu.
• Str. 52 — środki językowe jako najtrudniejszy obszar. Największe trudności sprawiły zadania sprawdzające znajomość środków językowych (słownictwo, gramatyka). Ograniczona znajomość tych środków wpływa też pośrednio na wyniki w rozumieniu ze słuchu i czytaniu, a dodatkowo obniża ocenę "bogactwa językowego" w wypowiedzi pisemnej.
• Str. 52 — zadania otwarte trudniejsze niż zamknięte. Zdający uzyskali niższe wyniki w zadaniach otwartych (rozumienie tekstu) niż w zamkniętych. W zadaniu otwartym odpowiedź musi być jednocześnie: zgodna z tekstem, precyzyjna, jednoznaczna, komunikatywna i zgodna z poleceniem — spełnienie wszystkich pięciu warunków naraz jest trudniejsze niż samo rozpoznanie właściwej opcji.
• Str. 52 — przekształcanie informacji na poziomie rozszerzonym. Trudne były zadania wymagające przekształcenia informacji z tekstu lub nagrania tak, by pasowała do kontekstu zdania — wielu maturzystów po prostu kopiuje wyrazy wprost z tekstu, zamiast zastosować reguły językowe i dostosować ich formę.
• Str. 52 — nieuważne czytanie tematu rozprawki. W rozprawce wielu zdających nie dostało maksymalnej oceny za tezę, bo pominęło istotny element tematu (np. teza o "zajęciach online" bez wskazania, że chodzi konkretnie o zajęcia na uczelniach wyższych) — taka teza jest uznawana za odbiegającą od tematu. CKE rekomenduje uczyć uważnego czytania tematu rozprawki przed pisaniem.
• Str. 50 — słaby zakres i poprawność środków językowych w pisaniu. Kryteria "zakres środków językowych" i "poprawność środków językowych" w wypowiedzi pisemnej miały najniższe wyniki wśród kryteriów oceny (60% i 61%). Prace charakteryzowały się ubogim słownictwem i niską precyzją; u słabszych zdających błędy językowe i ortograficzne zakłócały komunikat.
• Str. 47 — najtrudniejsze zadanie arkusza. Zadanie 9. (uzupełnianie luk wyrazami z nawiasów) było najtrudniejszym zadaniem w całym arkuszu — średni wynik 38%. Najsłabiej wypadło zadanie 9.2. — 29% poprawnych odpowiedzi, gdzie błędem było zastosowanie niewłaściwej formy czasownika "to be" w konstrukcji "to be likely to".
• Str. 44 — słuchanie. Zadanie 4.5. (zamknięte, rozumienie ze słuchu) było jednym z najtrudniejszych zadań zamkniętych w arkuszu.

Wniosek z tego wszystkiego: największym problemem nie jest brak "ogólnego" angielskiego, a (1) czytanie zadań i tekstów w kontekście, a nie po pojedynczych słowach, (2) znajomość środków językowych (gramatyka, słownictwo) i (3) precyzyjne trzymanie się polecenia w wypowiedzi pisemnej. Plan nauki poniżej celuje właśnie w te trzy obszary.

Plan nauki — jak rozłożyć to w czasie

Sprawozdanie CKE nie zawiera gotowego harmonogramu nauki, ale jego wnioski da się przełożyć na konkretne kroki:

1. 1Zbuduj bazę słownictwa i gramatyki systematycznie, a nie doraźnie. Skoro środki językowe są największym problemem (s. 52), a ich zakres i poprawność w piśmie mają najniższe wyniki wśród kryteriów (60–61%, s. 50), potraktuj tę część jako priorytet — nie tylko dla zadania ze środków językowych, ale bo wpływa też na słuchanie, czytanie i pisanie.
2. 2Ćwicz czytanie w kontekście, nie "po słowach". Rozwiązując zadania zamknięte, ucz się wskazywać konkretny fragment tekstu, z którego wynika odpowiedź, i uzasadniać, czemu pozostałe opcje są błędne — to dosłowna rekomendacja CKE (s. 51–52) na problem, który kosztował maturzystów najwięcej punktów.
3. 3Trenuj przekształcanie informacji, nie kopiowanie. Przy zadaniach z lukami i transformacjami (szczególnie na poziomie rozszerzonym) świadomie ćwicz zmianę formy wyrazu pod kontekst zdania, zamiast wklejać wyraz z tekstu source'owego wprost (s. 52).
4. 4Przed pisaniem rozprawki zrób konspekt i sprawdź temat dwa razy. Częsty błąd to teza "odbiegająca od tematu" przez pominięcie istotnego elementu polecenia (s. 52) — krótki plan przed pisaniem (teza, dwa argumenty, zakończenie) pomaga to złapać na starcie.
5. 5Rozłóż naukę słownictwa w czasie (spaced repetition), nie w maratonach. Krótkie, codzienne sesje nauki słówek są efektywniejsze niż jednorazowe wkuwanie przed egzaminem — to potwierdzają źródła metodyczne poświęcone nauce angielskiego (patrz niżej).
6. 6Włącz regularny kontakt z żywym językiem (podcasty, filmy, seriale) — nawet 10 minut dziennie — żeby rozumienie ze słuchu i czytanie budowały się na bieżąco, a nie doraźnie przed egzaminem.

Metody nauki, które działają przy angielskim

• Listening — praca z filmami i napisami. Obejrzyj film najpierw z napisami, potem bez, porównaj zrozumienie; notuj kluczowe informacje (nazwy, daty, miejsca); nie panikuj, jeśli nie rozpoznasz każdego słowa — liczy się sens ogólny (kafeteria.pl).

Kurs maturalny WPM

Jeśli wolisz mieć plan nauki, ćwiczenia na słabe obszary (środki językowe, czytanie w kontekście, rozprawka) i regularne powtórki poukładane w jednym miejscu, sprawdź nasz kurs maturalny z angielskiego.

kurs maturalny z języka angielskiego

Arkusze maturalne do ćwiczeń

Najskuteczniejszym sposobem sprawdzenia, czy plan nauki działa, jest regularne rozwiązywanie arkuszy z lat poprzednich i porównywanie odpowiedzi z kluczem oceniania.

arkusze maturalne z języka angielskiego z odpowiedziami

FAQ

Czy na maturze ustnej z angielskiego można korzystać ze słownika? Nie. Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie egzaminu maturalnego (§28), przy części ustnej z języków obcych nowożytnych nie można korzystać ze słowników — dotyczy to zarówno przedmiotu obowiązkowego, jak i dodatkowego.

Jak wygląda część ustna i ile trwa? Zestaw egzaminacyjny na części ustnej z języka obcego nowożytnego składa się z trzech zadań (wypowiedź, reagowanie językowe, przetwarzanie tekstu/materiału ikonograficznego), zestaw jest losowany, a cały egzamin trwa maksymalnie 15 minut (§28 rozporządzenia w sprawie egzaminu maturalnego). W sali może przebywać tylko jeden zdający — w przeciwieństwie do części ustnej z języka polskiego, gdzie może być też osoba przygotowująca się równolegle.

Dlaczego dobra znajomość "ogólnego" angielskiego nie wystarcza na maksimum punktów? Bo — jak wskazuje sprawozdanie CKE (s. 51–52) — maturzyści często wybierają odpowiedzi w zadaniach zamkniętych na podstawie pojedynczych wyrazów, nie analizując pełnego kontekstu, a to prowadzi do błędnej interpretacji. Sama intuicja językowa nie zastąpi ćwiczenia analizy zależności między treścią tekstu a opcjami odpowiedzi.

Który obszar warto powtórzyć najbardziej, jeśli mam mało czasu? Według sprawozdania CKE (s. 52) największe trudności sprawiają zadania sprawdzające znajomość środków językowych (słownictwo, gramatyka) — a ich ograniczona znajomość obniża wyniki także w słuchaniu, czytaniu i pisaniu. To dobry kandydat na priorytet w ograniczonym czasie.